Kurban Eti Tadında Kalsın, Sağlığınızı Bozmasın. Bu Beslenme Hataları Sağlığınızı Tehdit Ediyor!

Kurban Bayramı’nın olmazsa olmazı etin nasıl pişirilip tüketileceğinin sağlık açısından büyük bir önem taşıdığını ifade eden Kastamonu Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü Dr. Öğr. Üyesi Fatmanur Hümeyra Zengin, kurban bayramında sağlıklı beslenme ve kurban eti tüketimiyle ilgili uyarı ve tavsiyelerde bulundu.

Kastamonu Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü Dr. Öğr. Üyesi Fatmanur Hümeyra Zengin ile bir röportaj gerçekleştirdik. Kurban Bayramı’nda sağlıklı beslenme önerilerinde bulunan Dr. Öğr. Üyesi Zengin, bayram sabahında mutlaka kahvaltı yapılması gerektiğine işaret etti, etlerin tüketim ve saklanma koşullarına da değindi.

Kurban Bayramı yaklaşırken birçok vatandaş kurbanlıklarını aldı ve bayram için hazırlıklara başladı. Peki bayram süresince sağlıklı bir beslenme düzeni nasıl olmalı? Günde kaç öğün yemek yemeliyiz?

Birbirinden güzel ikramların hazırlanıp sunulduğu bir bayram daha gelip çattı. Öncelikle herkesin bayramını şimdiden kutlarım. Kurban Bayramı gibi özel günlerde toplumumuzda yemek çok ön planda oluyor. Doğal olarak beslenme açısından ölçüler kaçabiliyor. Fakat Kurban Bayramı’nda ve diğer özel günlerde sağlıklı beslenme ilkelerini terk etmeden bir beslenme düzeni oluşturmak oldukça önemlidir. Normal hayatımızda 3 ana öğün beslenme kuralına uyulmasını tavsiye ediyoruz. Kurban Bayramı gibi ikramlıkların bol olduğu zamanlarda birkaç ara öğün eklenebilir. Ancak öğün düzenimizi bozmamak adına 3 ana öğün öneriyoruz. Özellikle her sabah kahvaltımızı yapmalıyız.

Hiç şüphesiz, bayramda sofraların vazgeçilmezi kırmızı et olacak. Peki, kırmızı eti tüketirken nelere özen göstermeliyiz? Sağlıklı bir tüketim için ideal et miktarı ne olmalı?

Kurban Bayramı kırmızı etin çok tüketildiği bir bayramdır. Kırmızı et bizim için besin değeri açısından çok değerli bir besin, özellikle toplumumuzda demir eksikliği anemisi çok yaygın, demir açısından iyi bir protein kaynağıdır. Ancak fazla tüketildiği zaman doymuş yağ içeriği çok yüksek olduğundan ve içerisinde bazı amino asitlerden dolayı kronik hastalıklarda kanser, diyabet, kardiyovasküler( kalp damar) hastalıklarla da ilişkilendiriliyor. Bu yüzden ölçüleri kaçırmamak önemli bir nokta. Tabi ki kişinin yaşı, boyu vs. değişmekle birlikte 100- 150 gr arasında kırmızı et tüketilmesini istiyoruz. Bu 100- 150 gr elimizin avuç içi kadar düşünebiliriz. Bu ölçü geçilmemeli tavsiyesinde bulunabiliriz. Kurban etlerinin ilk gün tüketilmemesi gerek. Kurban eti kesildikten hemen sonra tüketilmesini tavsiye etmiyoruz. Etin birkaç saat veya 24 saat dinlenmesi gerekir.

Kurban eti tüketirken yanında mutlaka olması gereken başka besin kaynakları var mı?

Kurban eti tüketirken sofralarımızın baş tacı kurban eti, fakat tek başına tüketilmemeli. Biz her zaman dengeli beslenmeden yanayız, tüm besin ögelerini birlikte almak oldukça önemli. Çeşitli beslenmek ve dengeli beslenmek sağlık için optimum gerekli bir durumdur. Dengeli beslenmek için şu şekilde besinleri besin gruplarına ayırıyoruz: Süt, tahıl, et, sebze ve meyve grubu gibi mutlaka her öğün bu gruplardan olmasını istiyoruz. Kırmızı et tüketiyorsak mutlaka bir süt grubundan yoğurt ve ayran olabilir. Salata mutlaka olmalı, C vitamini için önemli. Küçük bir parça tam tahıllı bir ekmek bulundurduğumuz zaman yanında dengeli bir öğün olacaktır.

Kırmızı et tüketiminin fazla olması durumda hangi rahatsızlıklar yaşanabilir?

Aşırı tüketildiğinde özellikle kronik hastalığı olan hastalarda diyabet kardiyovasküler (kalp damar) hastalıklarda kısa dönemde de sindirim sistemi rahatsızlıkları, kan değerlerinin bozulması gibi sıkıntılar yaşanabilir. Bunun yanında uzun dönemli çok yüksek miktarda kırmızı et tüketimi kanser gibi hastalıkları da yakalanma riski artırmakta, özellikle kolon kanseri gibi posa içeriği düşük beslenmeye dayalı ve işlenmiş et tüketiyorsak sucuk, salam, sosis gibi hazır alınan içerisinde katkı maddeleri bulunan gıdalar tüketildiğinde bu rahatsızlıklar ortaya çıkıyor. Baharatlı ve ağır yemeklerden kaçınarak mide yanması, hazımsızlık gibi sorunların önüne geçebilirler.

Bayram geleneklerimizin en önemlilerinden biri, yakınlarımızı ziyaret etmektir. Bu ziyaretlerde sunulan ikramlar da genellikle geri çevrilmez. Peki, bayram boyunca yapılan bu lezzetli kaçamakların ardından dengemizi nasıl yeniden sağlayabiliriz?

İkramlık bayram kültürümüzün çok önemli bir yerini alıyor. Kurban Bayramı dolayısıyla daha fazla et ikramlıkları ikram ediliyor. Vazgeçilmezlerden biri tatlılar oluyor. Miktarlı ve ölçülü bir şekilde ikramları tatmalı. Gideceğiniz yere göre bir planlama yapılabilir. Bunu telafi etmek için bayram sonunda
fiziksel aktivite kesinlikle arttırılmalı. Su tüketimine dikkat etmeliyiz.

Bayramda kalp, şeker ve yüksek tansiyon hastalarının sindirim sistemi problemlerinden kaçınmaları için nelere dikkat etmeleri gerekir?
Özellikle kalp tansiyon hastalıkları hep doktorların söylediği acillerde sayılar artıyor demesiyle karşımıza çıkıyor. Tadımlık yemeliyiz ikramları. Özellikle tatlıları sütlü tatlı olarak tercih etmeliyiz. Küçük bir porsiyon
almalıyız tatlıyı. Bir öğünde tıka basa yemek yemek değil de öğünlere bölerek az az sık sık tercih etmeliyiz.

Dr. Öğr. Üyesi Fatmanur Hümeyra Zengin, bu önerilere dikkat edilerek Kurban Bayramı’nın hem lezzetli hem de sağlıklı bir şekilde geçirilmesini diledi.

Dikkat Edilmesi Gereken Önemli Maddeler
1- Et kavurma şeklinde tüketilecekse mümkünse en az yağlı kısımları tercih edilmeli.
2- Etteki demirden faydalanabilmek için taze sebze ve meyvelerle birlikte tüketmeye özen gösterilmeli.
3- Kurban Bayramına dengeli ve yeterli kahvaltı ile başlanmalı.
4- Tatlı gruplarında şerbetli seçenekler yerine sütlü tatlılar tercih edilmelidir.
5- Bayram boyunca kaçamakları dengelemek için egzersizler ihmal edilmemelidir.
6- Sıvı tüketimini ihmal etmeyin.
7- Porsiyon kontrolüne önem verilmeli.

Röportaj-Fotoğraf: Tuğçe Karafakıoğlu